De muziekfestivals deden het ook deze zomer weer erg goed. Naast de gevestigde waarden als Rock Werchter of Folkfestival Dranouter, kon je in elke zichzelf respecterende stad in Vlaanderen wel terecht voor een of ander zomerpodium. Ook in kleinere lokaliteiten klinkt steeds vaak rockmuziek op pleintjes en in straten. Allemaal goed voor de ambiance (en de horeca), maar is het wel goed voor onze oren? Pukkelpop, het alternatieve rockfestival dat zich vandaag onder een loodzware zon op gang trekt, deelt 50.000 oordopjes uit, en is daarmee het eerste grote festival dat zijn bezoekers massaal geluidbescherming aanbiedt.

Eind juli maakte de 29-jarige Dietrich Hectors een eind aan zijn leven. Het permanente gesis en gefluit in zijn oren werd hem te veel. De fantoomgeluiden maakten hem gek en depressief. Een einde maken aan zijn leven, dat voor hem een martelgang was geworden, leek de enige mogelijkheid. De Kempenaar leed niet alleen aan tinnitus of oorsuizen, maar ook aan hyperacusis, overgevoeligheid voor elk soort lawaai. Ook voor stemmen – zelfs het eigen stemgeluid –, en dat bracht hem in een sociaal isolement. Geen feestjes, bioscoopbezoek of uitjes met vrienden meer, en al helemaal geen concerten. Luide, zeg maar loeiharde muziek lag aan de oorsprong van zijn ziekte.

Niet elk geval van blijvende gehoorschade – eigenlijk een pleonasme, want dit soort schade is altijd onomkeerbaar – eindigt zo tragisch, maar dat er een generatie volwassenen aankomt die slechter hoort, staat voor vele experts vast. Of het nu ligt aan luidere concerten door betere PA’s of aan de massale verspreiding van goedkope, kwaliteitsvolle mp3-spelers is niet duidelijk, maar in Nederland en Vlaanderen zouden er jaarlijks zo’n 45.000 jongeren met ernstige gehoorproblemen bijkomen. Deze twintigers en dertigers hebben nu al de oren van een bejaarde en zonder grote medische doorbraken is de kans reëel dat velen onder hen vroegtijdig doof worden.

Drie jonge Eos-redacteurs namen de proef op de som en trokken net voor de zomer naar de audioloog én naar enkele concerten. De voorafgaande auditieve tests voorspelden weinig goeds: een van hen had zelfs het profiel van een staalarbeider. In het septembernummer van Eos leest u hun wedervaren, maar dit kunnen we hier al kwijt: er wordt overal te lande erg luid gespeeld en het dragen van oorbescherming loont.

Jongeren zullen altijd van luide muziek houden, daar is zelfs een wetenschappelijke uitleg voor. Het is maar de vraag of goede voorlichtingscampagnes volstaan om de gehoorschade binnen de perken te houden. Zowel in Vlaanderen als Nederland pleiten sommigen voor de begrenzing van het geluid van mp3-spelers tot 90 decibel. Voor concerten en discotheken ligt de simpelste oplossing – het geluid gewoon zachter zetten – niet voor de hand, want dan zou men samen met het volume ook de tijd terugdraaien. Dan rest nog de actie die Pukkelpop dit jaar onderneemt. Laten we hopen dat de oordoppen van goede kwaliteit zijn, want ook dat leren we uit de uitgebreide, op het internet gepubliceerde afscheidsbrief van Dietrich Hectors: er is een hemelsbreed verschil tussen goedkope, minderwaardige oordoppen en op maat gemaakte exemplaren die de vorm van de oren aannemen en die het geluid dempen zonder vervorming. Jammer dat hij daar zelf zo laat achter kwam.