SciLogs International .com.be.es.de

Recordvlucht

Door Evie Vereecke, 25 Januari 2009, 17:55

Vogels leggen tijdens de trek gigantische afstanden af en dat is nu ook daadwerkelijk gemeten met behulp van miniatuursatellietzenders.  De rosse grutto is tot hiertoe de recordhouder ‘duurvliegen’ met een gemeten afstand van 11.680 km. Voldoende om van hun broedgebieden in Alaska naar hun overwinterplaatsen in Nieuw-Zeeland te vliegen. Zonder bij te ‘tanken’!

Het is al langer geweten dat vogels indrukwekkende afstanden afleggen: Noorse sternen migreren jaarlijks van de Noordpool naar de Zuidpool en terug, de grauwe pijlstormvogel vliegt jaarlijks van de Falklandeilanden naar Noorwegen en albatrossen blijven soms meerdere jaren rond de Zuidpool toeren. Tot hiertoe werden migratieafstanden voornamelijk op indirecte wijze gemeten (o.a. observeren van gemerkte vogels) en was alleen een schatting van de afgelegde afstand mogelijk.  Bovendien was het ook moeilijk om na te gaan of de afstand in é
én keer werd afgelegd.

Onderzoekers van de Alaska Science Center (USGS), samen met collega’s uit Nederland en Nieuw-Zeeland, zijn er nu in geslaagd om de volledige trek via satellietzenders te volgen.  Miniatuurzendertjes, die signalen van hun positie uitzenden, werden ingeplant bij enkele trekvogels zodat die tijdens de trek van begin tot einde gevolgd konden worden. Bij een paar treuzelende individuen begaf de batterij het nog voor de vogels vertrokken waren, maar de onderzoekers slaagden er toch in 9 rosse grutto’s (Limosa lapponica baueri) te volgen van Alaska tot Nieuw-Zeeland.  Er werden afstanden gemeten van 7.000 tot 11.680 km, afgelegd in 5 tot 9 dagen en met snelheden van 20 m/s (ca. 70 km/u). Da’s een behoorlijke prestatie! Ze maken hierbij wel gebruikt van een stevige staart-wind, maar desalniettemin blijft het een sterk staaltje ‘duurvliegen’.  Een marathon lopen is er niks bij vergeleken, en dan zijn er ook nog geen bevoorradingsposten onderweg.  Je zal maar een grutto wezen.

 


Bovendien is de prestatie ook moeilijk te vergelijken met die van grotere trekvogels, zoals de ooievaar , die hoofdzakelijk gebruik maken van gunstige luchtstromingen.  Grutto's gebruiken echter geen zweefvlucht, maar een actieve' klapvlucht'  waarbij de vleugels continu op-en-neer bewegen.  Ook de afwezigheid van tussenstops is opmerkelijk.  De trek van ooievaars wordt al langer gevolgd via satellietzenders (in kader van het project Ooievaars zonder Grenzen van het Dierenpark Planckendael), en daaruit blijkt dat deze op hun route van Belgie naar West-Afrika dagelijks landen.  Grutto's leggen de hele afstand in één keer af, zonder stoppen, en moeten daarvoor leven op hun aangelegde vetreserves (tot 40% van hun lichaamsgewicht).

De onderzoekers bogen zich ook over de vraag waarom de grutto’s kiezen voor een trans-oceanische vlucht, waarbij tussenstops zo goed als uitgesloten zijn en er geen gebruik gemaakt kan worden van thermiek.  Ook voor de navigatie is dit moeilijker omdat bij een trans-oceanische vlucht de vogels de kustlijn niet kunnen volgen.  Maar, door continu boven de oceaan de vliegen, reduceren de grutto’s contact met parasieten en predatoren, die daar quasi afwezig zijn.  Dit is een belangrijk voordeel aangezien grutto’s 5-9 dagen vliegen op hun aangelegde reserves en dus met een sterk verzwakt immuunsysteem te kampen hebben.  Infectie met parasieten zou hierdoor nefast kunnen zijn. En predatoren zijn zoiezo niet de ideale reisgezel.


Links

Alaska Science Center

Ooievaars zonder grenzen

 

 


Online bladwijzers:Voeg deze link toe met uw social bookmark service en deel deze post met anderen
  • Google
  • del.icio.us
  • Msn
  • Facebook
  • Netlog
  • Technorati
  • bligg
  • ekudos
  • nujij
  • connotea
  • Stumbleupon

Reacties

Voeg reactie toe
 authimage

Reacties