Vorige lente heb ik 'de grootste vinoloog uit de geschiedenis van vinologen' mogen ontmoeten. William, een bankier uit Londen die zijn schaarse vrije dagen consequent spendeert in Villefranche-sur-mer, was zo vriendelijk mij in een kwartiertje de fijne kneepjes van zijn ingewikkelde hobby uit de doeken te doen.

“Alle wijn is precies hetzelfde: niet te drinken,” zo wist hij. “Wijn is ronduit ranzig, en er zijn maar twee manieren waarop wijnen van elkaar te onderscheiden zijn: prijs en etiket.” Hij kocht elke dag een fles wijn à raison van 150 euro. “Als ik ergens veel geld voor betaal, dan vind ik het ook lekker. Ik heb er immers hard voor gewerkt. Dát is de kracht van wijn. Alle informatie van een wijn is op haar fles geplakt, er is verder niets meer te beleven. Ik hou van overzichtelijkheid.”

Voor William zat alles wat er over een wijn te weten was op de fles zelf, en niet in de drank. Geen onzin over complexe aroma’s, kruidige dimensies en rijke smaken. De meest ingewikkelde drank van de wereld werd door onze bankier gereduceerd tot de informatie die op haar etiket valt af te lezen. Volgens Bill’s idee is wijn net een hologram: wat driedimensionaal lijkt, past allemaal op een tweedimensionaal oppervlak. Wat hij niet wist, is dat hij met zijn scherpe analyse hogere natuurkunde aan het bedrijven was. In de theoretische fysica heet Bill’s theorie het Holografisch Principe:

"De informatie die is opgeslagen in een driedimensionaal volume, kan beschreven worden op een tweedimensionaal oppervlak rond dit volume."

Toen Nobelprijswinnaar Gerard ‘t Hooft dit principe in de jaren tachtig formuleerde, dacht hij niet aan wijn maar aan vergelijkbaar complexe zaken als zwarte gaten en quantumgravitatie. Alles wat je wilt weten over een zwart gat valt af te lezen van zijn oppervlakte: je hoeft niet naar binnen. Dat is maar goed ook, want je wilt niet naar binnen. Zodra je te dicht in de buurt van een zwart gat komt, kom je er nooit meer vandaan.

William had een vergelijkbare mening over sigaren, kunst en auto’s. Naarmate hij zijn stelling meer kracht bij zette begon ik het holografisch principe pas echt te waarderen. Voor mij zat namelijk een driedimensionale Brit, van vlees en bloed. Zo oppervlakkig als een bankbiljet.

Geschreven in Wetenschap | 4 Reacties | Vaste link | Afdrukken

“Systemen waar geen energie aan wordt toegevoegd hebben de neiging na verloop van tijd steeds wanordelijker te worden.”

Het zit zo:

Van alle denkbare manieren waarop je je kantoorartikelen neer kunt zetten in je kamer, noem je ze bijna allemaal wanordelijk. Je stoel op je bureau, je papieren verspreid over de vloer en je vulpen in het sleutelgat: dat is een troep. Eigenlijk noem je alle configuraties een rommel, behalve die ene favoriete, met de pen links van de brieven, en je stoel aangeschoven aan tafel. De kans dat je kamer ‘opgeruimd’ is nadat je alle spullen er willekeurig in gooit, is daarom zeer klein.

Zolang je niet opruimt, is je kamer een systeem waar geen energie aan wordt toegevoegd. Tijdens je werk pak je spullen, en legt ze willekeurig weer terug. De kans dat je ze op je favoriete plek teruglegt is klein. Wanneer je bewust gaat opruimen voeg je energie toe aan het systeem, en maak je het ordelijk.

Het is net als de sigaret die je rookt om jezelf moed in te hijsen voor de grote schoonmaak. De rook spelt nooit je naam, maar verspreidt zich wanordelijk over de hele kamer.

Natuurlijk kan het – in principe – een keer voorkomen dat de verhuizers je kantoor in één keer compleet georganiseerd inrichten. Maar dat experiment moet je zo vaak doen als de apen die proberen op goed geluk met willekeurige aanslagen een Shakespeare te typen.

Dus de oplossing luidt: opruimen en héél veel sigaretten roken.

Geschreven in Wetenschap , thermodynamica | 0 Reacties | Vaste link | Afdrukken

De meest fundamentele, schitterende, ingewikkelde, kinderlijk eenvoudige wetten van de natuurkunde worden op deze plaats vertaald naar alledaagse, huis-tuin-en-keukenrituelen. En vice versa.

Wij zijn het Nieuw Amsterdams Genootschap voor Theoretische Fysica, een genootschap dat studenten bundelt om natuurkunde te bedrijven en te verspreiden. Komt u in het dagelijks leven iets tegen dat u niet begrijpt of niet kunt plaatsen met behulp van de regels van uw logica, neem dan contact met ons op, opdat wij voor opheldering kunnen zorgen.

Tevens roepen wij alle studenten die dit lezen op mee te helpen met natuurkundig zendelingenwerk. Ga dus zo spoedig mogelijk naar uw dichtstbijzijnde basisschool of middelbare school om de Wetten te verspreiden! Heeft u hier hulp bij nodig, contacteer ons. Heeft u hier geen zin in? Neem dan vooral contact met ons op.

Geschreven in Wetenschap , Fysica | 4 Reacties | Vaste link | Afdrukken